“During the Morning Rounds” - 4

                  “During the Morning Rounds” / “पाष्टे टेहलणे करताना” is a series of 11 writings from RR.

My Dakshini Marathi translation / transcribed version is given alongside.

Post - 4

 

Original posts in Roman DM by Rajaram Ramachandran 17-11-2016

Transcribed into DM lipi

Alikada dusthapari chaalun jaayaacha dhandaka alaya manun livlothon. Ugocha, ardha ghante vela chaalthon, thevdacha, parthun yevun jaathon. Thae velaantha nava nava lokaansa paathon, nava nava prakruthi manun saangitlothon. Aekle apan coffee pyaacha dhandaka soduntakun coffeelaa vecha karacha paise pashtevela beedhe jaadun kaadnaraansa dhethila manunayin livlothon. Barora, thaetho payillacha livlothon manun saangthosa, punayin kasaala livthosa manun thumi vichaaruya. Kavereentha paani nahi manun ghavantha dhaana aeka bhogapini karaala holni, kaapni nahitha hungela, asathirin thumaala nankara kaapuya manun livthon.   Raajya chaalivnara chaalivaanvan manun aasa bhognaara aeka kakshaanthasun dusara kakshaala jaathaatha, parthun yethaatha, nahoka, tasa meeyin payilla aggi aeka vaataantha chaalun jaatha hothon, vaataantha ghara, dukana, aeka dhone lenkra, thorle kelaacha tikaana askin asala. Aththa dhone vaaraanthasun dhevul gopura asaacha vaate jaathon, Ganeshaacha dhevula, Hayagrivaacha Dhevula, Yathithraya Matha, Hanumanthaacha dhevula, Sabarigirisa Ayyappacha dhevula, asa, asa. Snaan karlaasthini, asalthirin baayaarasun dhevaala darshan karun, kshama kare manun navasingun yethon.   Thae Coffeewale dhone dhivasaapuda mala bazaaraantha paayle, kaaye thumi dhrishtivora padnaa manthaantha mantle, chaalna soduntaklaanthaka manun vichaarle. Mee saangitlon, mee vaata badhilivuntaklon manu.   Theniyi dusara dhivasaanthasun maja borora yethon mantle, ale. Vaatantha aeka vaya jaaltha baiko beedhe jaadatha hothe, mee otaaklon, thyaansakada saangitlon, thumi thae baikola daha rupaye dhevun sriganesh karaa, mee thenaala balaavthon mantlon. Theni thaamba, thamba mantle. Kaaye, kaaye jaala manun vichaarlon. Pandhraa vees dhivasa, nahi thees december pathori razaa vo. Aho majakada laahn laahna rupayecha notacha nahi vo. Askin juna paanchse rupaye, hazaar rupayecha notacha ahe. Kaale dheed ghante vela baankaapuda panktheentha otaakun adeecha hazaar rupayela sambar rupayecha nota andlon, thevdi srimathikada garcha vechaala dhevuntaklon, aththa tan tan gopal. Paise barun ahe, asalthirin vechaala paise nahi. Kaaye karun mee, mantle. Vaasthavacha ki!  Thees December pathori raakumna. Mee pini Paise badhilivaacha cheshta karlo nahi. Sadya bandi chaalatha ahe, Bankaapuda asaacha dhaate paayilthra nankara kashta vaadtha, kaaye karna? Jara borora vaanva manje kadu aushadha ki, kaadaa ki pivunacha saraanva, nahoka? Kaaye manthaantha?

अलिकडे दुस्तेपारी चालून जायाच दंडक आलाहे म्हणून लिव्हतों. उगोच (उगेच) अर्ध घंटे वेळ चालतों, तेवढेच. ते वेळांत नव॑ नव॑ लोकांस पाह्तों, नव॑ नव॑ प्रकृती म्हणून सांगिटलहोतों.  एकले अपण कॉफी पीयाच दंडक सोडूनटाकून कॉफीला वेच कराच पैसे पाष्टे वेळ बीद झाडून काढणारांस॑ देतील म्हणूनहीं लिव्हलहोतों. बरोर॑, ते तो पह्यिलेच लिव्हलहोतों म्हणून सांगतोस॑, पुन्हाहीं कसाला लिव्हतोस॑ म्हणून तुम्ही विचारूया. कावेरींत॑ पाणी नाही म्हणून गावांत॑ धान (धान्य) एक भोगपणीं कराला झाल नाही. कापणी नाहीत होऊनगेल॑. अस॑ तरीन तुम्हाला नंखर कापूया म्हणून लिव्हतों.   राज्य चालिवणार चालिवाम॑ म्हणून आशा भोगणार, एक कक्षांत्सून दुसर॑ कक्षाला जातात॑, परतून येतात॑ नोहो का ? तस॑ मीहीं पह्यिल॑ अग्गीन एक वाटेंत चालून जात होतों. वाटेंत घर दुकान एक दोन लेंकरे, थोरळे खेळाच ठिकाण अस्कीन असेल॑. अत्ता दोन वारांत्सून देऊळ गोपुर असाच वाटे जातों. गणेशाच देऊळ, हयग्रीवाच देऊळ, यतित्रय मठ, हनुमंताच देऊळ, शबरिगिरीशा अय्यप्पाच देऊळ अस॑ अस॑. स्नान करनास्कसलतरीन, असलतरीन बाह्येरसून देवाला दर्शन करून, क्षमा कर॑ म्हणून नवसींगून येतों.   ते कॉफीवाले दोन दिवसापुढे मला बज़ारांत पाह्यले. "काय तुम्ही दृष्टी व॑र पडना म्हणतांत॑, चालणे सोडूनटाकलांत का ?" म्हणून विचारले. मी सांगिटलों, वाट बदलिवूनटाकलों म्हणून.   तेनी दुसर॑ दिवसांत्सून मझ॑ बरोर येतों म्हणटले. आले. वाटेंत एक वये झालत॑ बायको बीद झाडत होते. मी ओठाकलों. त्यंचकडे सांगिटलों, "तुम्ही ते बायकोला दहा रुपे देऊन श्रीगणेश करा, मी तेनाला बलावतों" म्हणटलों. तेनी थांबा थांबा म्हणटले. काय ? काय झाल॑ ? म्हणून विचारलों. "पंधरा वीस दिवस, नाही, तीस डिसंबर पतोरी रजा हो. अहो, मझकडे ल्हान ल्हान रुपेच नोट नाही हो. अस्कीन जुने पांचशें रुपे, हजार रुपेच नोटेच आहे. काल॑ दीड घंटे वेळ बॅन्कापुढे पंक्तींत ओठाकून अडीच हजार रुपेला शंभर रुपेच॑ नोट आणलों. तेवढीन श्रीमतीकडे घरच॑ वेचाला देऊनटाकलों. अत्ता टण-टण गोपाल. पैसे भरून आहे, असलतरीन वेचाला पैसे नाही. काय करू मी" म्हणटले. वास्तवच की ! तीस डिसंबर पतोरी राखुम्हणे. मी पणीं पैसे बदलिवाच चेष्टा करलों नाही. सद्या बंडी चालत आहे. बॅन्कापुढे असाच धाटे पाह्यलतर॑ नंखर कष्ट वाटत॑, काय करणे ?जरा बरोर व्हांव॑ (होम॑) म्हणजे कडू औषध की, काढा की पिऊनच सरांव॑ (सराम॑), नोहो का?. काय म्हणतांत॑ ?

                

“During the Morning Rounds” - 3

  

“During the Morning Rounds” / “पाष्टे टेहलणे करताना” is a series of 11 writings from RR.

My Dakshini Marathi translation / transcribed version is given alongside.

Post - 3

 

Original post in English by Rajaram Ramachandran 22-07-2016

Translated into DM

As usual rr went for a short walk this morning. The unforgettable character could be seen handing over a tenner to a sweeper, who had some problems with his both legs and was at his job with a limp. He was told, 'You must take tea and not take the money home.'. The receiver nodded smilingly.   As rr passed by a shop, he saw the owner opening the shutters for the day. A small girl, five or six years young was just waiting for the shop to open. She asked, 'Uncle, rendu white paper kudunga'. It was a provision shop and the owner told the girl so. 'Uncle, veray Kadai onnum thirakkallai, enakku urgentaa paper venum', she was almost in tears. Normally shop keepers don't say no or not available to the first customer of the day. 'Appadiya, irumma, varen' he went inside (shop-cum-residence). In two minutes he showed up with a dozen sheets of white paper and gave to her. She was all in smiles, extended her hand with some money. He refused to accept and said, 'parava illaimma, kaasu vendaam'. She was joyous and went.   rr was dumbstruck that a shop keeper turning down the day's first cash receipt. rr felt he should see some cash in the cash box and asked for a pack of bun, got it and paid for it. He asked the shop keeper, 'Andha ponnukitte kaasu vendaamnu sollitteengale'. Shop keeper replied, 'Paavam Sir kuzhande, maligaik kadayile paper kidaikkaadhunnu theriyalle. Peththi paiyilendhu eduththuk koduththen. Naalaiyilendhu konjam stationery vaangi vaikkiren'. Humane beings !   Reminds rr of the forties and fifties when rr had to go to Srivaanchiam provision store for dimmi paper, as they used to call demi white paper. In 1962 after taking up a P&T job at Delhi he asked for a white paper and after fifteen minutes he was given a paper weight!

केम्हाहींस्क॑ आरआर पाष्टेच टेहलणेला आजपणीन गेला. "विसराला होईनात॑ मनुष" दहा रुपेच नोट काढून पांये बरोर नाहीत॑ एक झाडूवालाला द्याच आरआर पाह्यला. लंगडून लंगडून काम करत होतत॑ तला सांगिटले, "हे पैस घराला काढीण्गून जायाला नोहो, पण कॉफी पीयाला" म्हणून. डोस्के हलिवींगून तो हांसला.   एक दुकानाच समोरून वलांडून जाताना दुकानदार कवाड उघडत असाच पाह्यला. पांच सहा वर्षाच एक ल्हान पोरी दुकान उघडाकरतां तिकडे ओठाकल॑ होती. "अंकल, दोन पंढ्र कागद द्यांत॑" म्हणून विचारली. ते एक दाळ-तांदूळाच दुकान म्हणून दुकानदार म्हणटला. "अंकल, वेगळ॑ दुकान कोण्तीन उघडल॑ नाही, मला फार अवसरांत॑ पह्यजे" म्हणून तिन॑ म्हणटली. डोळेंत पाणी सुटत होत॑ तिला. साधारण होऊन दुकानवाले पाष्टेच पह्यिलच॑ ग्राकी काय विचारलतरीन "नाही" म्हणणात॑. "तसका, ऐस॑ येतों" म्हणून सांगून दुकानाच आंत गेला. दुकानाच आंतच धर होत॑. दोन निमिषांत॑ एक दर्जन पंढ्र कागदीन काढींगून बाह्येर येऊन तिला देला. संतोष म्हणजे संतोष तिला. हांसत पैसाच हात लांब केली. "परवा नाहीम्मा, पैसे नोको" म्हणून दुकानदार म्हणताना हांसत संतोषान तिन॑ तिकडून निघून गेली. दिवसाच पह्यिलच॑ व्यापाराच पैसे नोको म्हणट्लत॑ व्यापारीला पाव्हून आरआरला विसंबालाच झाल नाही. पाष्टे-पाष्टे पैसेच पेटींत थोडकतरीन पैसे पडाम॑ म्हणून आरआर एक पुडका बन विचारला. पैसे देताना दुकादाराला विचारला "ते पोरीला पैसे कां नोको म्हणटलांत॑" म्हणून. "पाप लेंकुरू. दाळ-तांदूळ दुकानांत॑ कागद मिळना म्हणून कळ्ळ होत नाही तिला. नाताच पिशवींतून काढून देलों. उद्याच कागद, बळप, पेन, पेन्सिल असलत॑ अग्गीन घेऊन ठिवाला जतों" म्हणटला. असीन आहेत लोके ! एकोणीसशें चाळीस पन्नासाच सय॑ आल॑ आरआरला. श्रीवंचियमांत असलते एक दुकानांत॑ जाऊन "डिम्मि-पेपर" विचारला. डेमी पंढ्र पेपराला असच म्हणत होते तिकडे !  1962 वर्षांत डेल्हींत॑ तपाल विभागांत उद्योगांत वेघलानंतर॑ पंढ्र कागद (white paper) पह्जे म्हणून विचारला. पंधरा निमिषाच नंतर॑ एक paper-weight मिळ्ळ॑ !